Monday, July 15, 2024
เที่ยวไปรักษ์ไป

อลังการ สวนพฤกษศาสตร์ระยอง

ระยองใช่มีแต่ทะเลและผลไม้
ยังมีธรรมชาติหลากหลาย
ด้วยแหล่งพฤกษศาสตร์สำคัญของโลก
รุกขมรดกทางวัฒนธรรมที่ยืนต้น
ให้เราได้ค้นพบและติดใจ
จนอยากชวนทุกคนไป “เห็น”
ที่เที่ยวที่ “ไม่ค่อยมีใครเห็น”
ณ สวนพฤกษศาสตร์ระยอง

เรื่อง • ภาพ: ปิยะลักษณ์ นาคะโยธิน

อลังการ

สวนพฤกษศาสตร์ระยอง

แหล่งเรียนรู้ธรรมชาติ

หนึ่งในสถานที่ท่องเที่ยว “Unseen” แห่งใหม่ๆ ของจังหวัดระยอง ด้วยพื้นที่ทั้งหมด ๓,๘๗๑ ไร่ของบึงสำนักใหญ่ (หนองจำรุง) ต.ชากพง อ.แกลง จ.ระยอง องค์การสวนพฤกษศาสตร์เข้ามาดูแลรับผิดชอบพื้นที่ราวหนึ่งในสามคือ ๑,๑๙๓ ไร่ เมื่อปี พ.ศ. ๒๕๔๕ จัดตั้งเป็นศูนย์รวมพรรณไม้ภาคตะวันออก เพื่อเป็นแหล่งเรียนรู้ทางธรรมชาติ เผยแพร่ความรู้ สร้างความเข้าใจในแนวทางการอนุรักษ์ทรัพยากรพื้นที่ชุ่มน้ำและพรรณไม้ท้องถิ่น ครั้นปี พ.ศ. ๒๕๕๓ ได้เปลี่ยนชื่อเป็น “สวนพฤกษศาสตร์ระยอง” เพื่อเพิ่มศักยภาพพัฒนาพื้นที่ให้เป็นสวนพฤกษศาสตร์ในมาตรฐานสากล โดยยังคงวัตถุประสงค์เพื่อการศึกษา วิจัย รวบรวมข้อมูลองค์ความรู้เกี่ยวกับพรรณไม้ท้องถิ่นภาคตะวันออก และการอนุรักษ์ทรัพยากรพื้นที่ชุ่มน้ำธรรมชาติในภาคตะวันออก ควบคู่กับการพัฒนาพื้นที่เป็นแหล่งเรียนรู้คู่ความเพลิดเพลิน ให้ผู้เยี่ยมชมได้รับทั้งความรู้ ประสบการณ์การพักผ่อน และตระหนักถึงการอนุรักษ์พรรณไม้ท้องถิ่นและทรัพยากรพื้นที่ชุ่มน้ำธรรมชาติ รวมถึงการอนุรักษ์นอกเขตที่สร้างองค์ความรู้ให้ประชาชนซึ่งไม่สามารถเข้าไปสัมผัสพื้นที่ธรรมชาติในอุทยานแห่งชาติได้ องค์การสวนพฤกษศาสตร์จึงศึกษา สำรวจ เพาะขยายพันธุ์ นำมาจัดแสดง เผยแพร่ความรู้ด้านพฤกษศาสตร์ที่ถูกต้องแก่ประชาชนเพื่อการอนุรักษ์และใช้ประโยชน์ร่วมกันได้อย่างยั่งยืน

พื้นที่ชุ่มน้ำที่มากมายด้วยคุณค่า

คุณค่ามากมายของพื้นที่ชุ่มน้ำคือการเป็นแหล่งน้ำ กักเก็บน้ำฝนและน้ำท่า ป้องกันน้ำเค็มไม่ให้รุกเข้ามาในแผ่นดิน ป้องกันชายฝั่งพังทลาย ดักจับสารพิษ ดักจับตะกอนและแร่ธาตุ เป็นแหล่งทรัพยากรและผลผลิตธรรมชาติ เป็นแหล่งรวบรวมพันธุ์พืชและสัตว์ มีความสำคัญทางนิเวศวิทยาและการอนุรักษ์ธรรมชาติ สำหรับบึงสำนักใหญ่ (หนองจำรุง) นี้ เป็นพื้นที่ชุ่มน้ำขนาดใหญ่บริเวณชายฝั่งทะเล ครอบคลุมพื้นที่ความกว้างประมาณ ๓กิโลเมตร ความยาวประมาณ ๔ กิโลเมตร ประกอบด้วยระบบนิเวศพื้นที่ชุ่มน้ำประเภทพรุ หนองบึง และป่าบก พรุแห่งนี้ล้อมรอบภูเขาที่อยู่ทางทิศเหนือ ตะวันตก และตะวันออก ทางด้านใต้ของพรุเป็นที่ราบชายฝั่งทะเลซึ่งเกิดจากการทับถมของตะกอนทราย มีความสูงประมาณ ๓ เมตร ทรัพยากรชีวภาพหลากหลายด้วยพรรณไม้ทั่วไปและพรรณไม้น้ำรวม ๓๖๔ ชนิด พบสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม ๔ ชนิด เช่น หนูท้องขาว กระต่ายป่าสัตว์เลื้อยคลานไม่น้อยกว่า ๙ ชนิด เช่น จิ้งเหลนบ้าน สัตว์สะเทินน้ำสะเทินบกไม่น้อยกว่า ๔ ชนิด ปลา ๓๗ ชนิด และนกไม่น้อยกว่า ๖๗ ชนิด เช่น นกเขาใหญ่ นกเขาชวา

ล่องเรือท่องบึงสำนักใหญ่

การเรียนรู้ที่ดีที่สุดคือการได้สัมผัสจริง กิจกรรมเมื่อมาเยือนสวนพฤกษศาสตร์ระยองจึงเป็นการเข้าชมธรรมชาติด้วยการนั่งเรือยนต์ พายเรือคายัก ขี่จักรยานและเดิน เราเลือกล่องเรือเที่ยวชม โดยเรือเช่าเหมาลำนั่งได้ ๕-๖ คน ไม่รวมคนขับเรือและไกด์ของสวนฯ ไกด์จะบรรยายสภาพพื้นที่ตลอดการนั่งเรือประมาณ ๑ ชั่วโมง เรือท้องแบนมีหลังคาช่วยบังแดดร้อนแรงที่สาดส่องผืนน้ำและท้องฟ้าสว่างเจิดจ้า ลมพัดเย็นสบาย เห็นพรรณไม้ที่ขึ้นกลางบึงน้ำก่อเกิดเป็นเกาะเล็กเกาะน้อยดูน่าอัศจรรย์ เกาะหลักๆ ก็ตั้งชื่อตามพรรณไม้เด่นที่ขึ้น อาทิ เกาะกก เกาะชะมวง เกาะไม้หนาม ขณะที่ตลอดเส้นทางล่องเรือจะเห็นพืชกลุ่มเฟิร์น พืชกินแมลง เช่น สาหร่ายข้าวเหนียว ดอกสีเหลืองเล็กๆ น่ารักๆ ซึ่งอยู่บนฝั่ง ส่วนในสายน้ำ ก็มีสาหร่ายบัว ดอกสีขาวเล็กๆ ใบคล้ายสาหร่าย ส่วนต้นกก ต้นอ้อ ดอกหญ้าก็ชูสะพรั่งพลิ้วไปมาตามแรงลม ขณะที่พืชกลุ่มบัวผลิดอก อย่างเช่น บัวหลวง บัวปทุม บัวบุณฑริกดอกสีขาว บัวสุทาสิโนบล (สีม่วง) และบัวบาดอกขาว หรือ Water Snow Flake ซึ่งหากมาเยือนในช่วงเดือนพฤษภาคมถึงมิถุนายนก็จะได้เห็นความอลังการของบัวบานสารพัดชนิด

About the Author

Share:
Tags: ปลา / สัตว์ / สวนพฤกษศาสตร์ / ระยอง / ต้นไม้ / บัว / นก / ป่า / อุทยานแห่งชาติ / เที่ยวไปรักษ์ไป /

เรื่องราวอีกมากมายที่คุณจะชอบ